Een groep grove dennen met ronde donkergroene kronen op open heide onder een blauwe lucht

Grove den

Pinus sylvestris
Zorgniveau: Makkelijk

De grove den is de meest verspreide den ter wereld, inheems van Schotland en Spanje tot Oost-Siberië. Een jonge boom is een nette kegel; met de jaren verliest hij zijn onderste takken en krijgt hij een hoge, kale stam en een platte of ronde, onregelmatige kroon. Zijn twee mooiste kenmerken zijn de schors, die boven aan de stam en op de takken afschilfert tot warm oranjebruin, en de korte, gedraaide, blauwgroene naalden die per twee staan. Hij groeit in elke goed doorlatende grond in de volle zon, ook op arme, zandige en zure grond, en is bestand tegen kou en wind.

Ik heb deze plant

Informatie

Variëteiten en verwante soorten
Pinus sylvestris 'Watereri'Pinus sylvestris Fastigiata GroupPinus sylvestris 'Aurea'

Licht

Volle zon. Hij verdraagt geen schaduw.

Water

Geef jonge bomen de eerste twee of drie jaar water bij droogte. Gevestigde bomen kunnen tegen droogte.

Luchtvochtigheid

Speelt geen rol bij deze boom voor buiten.

Grond

Elke goed doorlatende grond, ook arme, zandige en zure grond. Vermijd natte plekken.

Grootte

25m of hoger met een kroon van 8m of breder; een boom voor grote tuinen.

Groeisnelheid

Snel

Winterhardheid

Winterhard tot onder -20 °C. Bron: RHS

Giftigheid niet bevestigd

Houd de plant uit voorzorg buiten bereik van kinderen en huisdieren.

Kenmerkende eigenschap

Kijk omhoog om hem te herkennen. Geen andere gewone Europese conifeer heeft die oranjebruine, papierdunne schors boven in de kroon, die oplicht in de lage zon boven een grijze, in platen gebarsten onderstam.

Verzorging per seizoen

Lente

De nieuwe scheuten, de kaarsen, strekken zich en het stuifmeel verwaait in de late lente.

Zomer

De groei verhout. Geef jonge bomen water bij droogte.

Herfst

De oudste naalden vergelen en vallen. De planttijd begint.

Winter

De boom is in rust en volledig winterhard. Plant jonge bomen en zet ze aan een paal.

Kweek & onderhoud

Planten

Plant jonge bomen uit pot tussen de herfst en het voorjaar in de volle zon, met ruimte voor een brede kroon, en zet ze de eerste twee jaar aan een paal. Kleine bomen slaan veel beter aan dan grote.

Snoeien

Snoeien is niet nodig. Verwijder dode of hinderlijke takken in de winter glad bij de stam en snoei nooit terug tot in kaal hout.

Vermeerderen

Door zaaien in het voorjaar. Benoemde vormen worden geënt.

Ongedierte & ziektes

Veelvoorkomende problemen

Oude binnenste naalden vergelen in de herfst

Meest waarschijnlijke oorzaak: Natuurlijke naaldval.
Wat te doen: Niets aan doen.

Hele takken worden bruin vanaf de basis

Meest waarschijnlijke oorzaak: Schaduw, of natte wortels.
Wat te doen: Verwijder dode takken en verbeter de afwatering.

Kale plekken na het snoeien

Meest waarschijnlijke oorzaak: Er is in naaldloos hout geknipt.
Wat te doen: Ze groeien niet meer dicht; snoei alleen groene groei.

Een jonge boom helt of wiebelt

Meest waarschijnlijke oorzaak: Wind voordat de wortels verankerd zijn.
Wat te doen: Zet hem twee jaar laag aan een paal.

IJle, schrale kroon

Meest waarschijnlijke oorzaak: Te weinig licht of verdichte, natte grond.
Wat te doen: Ruim concurrerende begroeiing op en houd de wortelzone open.

Ongedierte & ziektes

Dennenwolluis

Kenmerken: Plukjes witte, wasachtige wol op de schors en aan de voet van de naalden in lente en zomer.
Behandeling: Het ziet er lelijk uit maar schaadt de boom zelden; behandelen is niet nodig.

Coniferenluizen

Kenmerken: Grote bruine of grijze bladluizen op de scheuten, met kleverige honingdauw en zwarte roetdauw.
Behandeling: Behandelen is bij een tuinboom niet nodig; natuurlijke vijanden volgen.

Dennenbladwesplarven

Kenmerken: Groepjes lichtgroene rupsachtige larven die in de zomer een scheut kaalvreten.
Behandeling: Pluk of klop ze van een jonge boom. Oude naalden worden opgegeten maar de knoppen overleven.

Naaldval

Kenmerken: Naalden met gele en later bruine vlekken die vroeg vallen, vooral op de onderste takken op vochtige, windstille plekken.
Behandeling: Hark gevallen naalden op en zorg voor meer lucht en licht.

Dennenlotrups

Kenmerken: Scheuttoppen die krommen, hars afscheiden en afsterven, waardoor de top knikt of zich splitst.
Behandeling: Knip aangetaste scheuten bij een jonge boom weg.

FAQ

Hoe snel en hoe groot groeit een grove den?

Snel in zijn jeugd, vaak 30-50cm per jaar, en trager met de leeftijd. Hij wordt op termijn 25m of hoger met een brede kroon, dus het is een boom voor een grote tuin, een erfgrens of een windsingel.

Kan ik hem snoeien of klein houden?

Hij heeft geen snoei nodig en kan niet hard worden teruggezet: dennen lopen niet uit op kaal hout zonder naalden. Je kunt hele onderste takken bij de stam wegnemen, en de zachte nieuwe scheuten, de kaarsen, in de late lente halveren om de groei dichter te houden.

Waarom worden de binnenste naalden in de herfst geel en vallen ze af?

Dat is normaal. Dennen verliezen elke herfst hun oudste naalden, van twee tot drie jaar oud. Bruin worden aan de scheuttoppen of van de naalden van dit jaar wijst wel op een probleem.

Welke grond heeft hij nodig?

Elke grond die water doorlaat. Hij is thuis op droog zand en schrale, zure grond waar weinig anders gedijt. Hij houdt niet van natte grond en diepe schaduw.

Is het een goede boom voor dieren?

Ja. De zaden voeden kruisbekken, sijzen en rode eekhoorns, de schors biedt insecten onderdak en oude bomen dragen nesten van roofvogels.

Kan ik mijn kerstden in pot buiten planten?

Ja, als hij met wortels in een pot is verkocht. Laat hem geleidelijk aan de kou wennen, plant hem in de zon en geef hem zijn eerste zomer water.

Dit vind je misschien ook leuk