Een groepje ruwe berken met witte stammen en frisgroen blad

Ruwe berk

Betula pendula
Zorgniveau: Makkelijk

De ruwe berk, ook zilverberk genoemd, is een slanke, snelgroeiende bladverliezende boom met witte, afbladderende bast die met de jaren aan de voet zwart en ruw wordt, en fijne twijgen die aan de uiteinden afhangen. De kleine, ruitvormige, getande bladeren geven maar lichte schaduw en kleuren in de herfst heldergeel, en in het voorjaar hangen er katjes aan de takken. Hij groeit in bijna elke grond en op bijna elke plek, verdraagt strenge kou en is een van de sierlijkste bomen voor een middelgrote tuin, alleen of in een klein groepje geplant.

Ik heb deze plant

Informatie

Variëteiten en verwante soorten
Betula pendula 'Youngii'Betula pendula 'Tristis'Betula pendula 'Laciniata'

Licht

Volle zon of lichte schaduw.

Water

Geef jonge bomen de eerste jaren water bij droogte. Gevestigde bomen hebben het niet nodig, al lijden ze onder lange droogte.

Luchtvochtigheid

Speelt geen rol bij deze boom voor buiten.

Grond

Bijna elke grond, van licht zand tot klei, zolang die niet drassig is.

Grootte

Tot 25m hoog en ruim 8m breed.

Groeisnelheid

Snel

Winterhardheid

Winterhard tot onder -20 °C. Bron: RHS

Giftigheid niet bevestigd

Houd de plant uit voorzorg buiten bereik van kinderen en huisdieren.

Veelgemaakte fout

Een berk snoeien in de late winter of het voorjaar is de fout die je moet vermijden. De sapstroom komt vroeg en krachtig op gang, en snoeiwonden die dan worden gemaakt bloeden wekenlang hevig. Moet er een tak af, doe dat dan tussen de nazomer en midden in de winter.

Verzorging per seizoen

Lente

Katjes en nieuw blad verschijnen. Snoei nu niet; de sapstroom is op gang.

Zomer

Geef jonge bomen water bij droog weer. Snoeien kan vanaf de nazomer.

Herfst

Het blad kleurt geel en valt. Een goede planttijd.

Winter

De witte bast is nu op zijn mooist. Plant bomen met kale wortel en rond snoeiwerk af voor midden in de winter.

Kweek & onderhoud

Planten

Plant tussen de herfst en het vroege voorjaar op een open, zonnige plek, ruim uit de buurt van gebouwen. Zet jonge bomen de eerste twee jaar aan een paal. Drie exemplaren dicht bij elkaar geplant geven het effect van een meerstammige boom.

Snoeien

Snoei alleen tussen de nazomer en midden in de winter en haal dode, beschadigde of kruisende takken weg. Top de boom niet; dat bederft de vorm voorgoed.

Vermeerderen

Door zaaien; benoemde vormen worden geënt.

Ongedierte & ziektes

Veelvoorkomende problemen

Sap dat uit snoeiwonden druipt

Meest waarschijnlijke oorzaak: Snoeien in de late winter of het voorjaar.
Wat te doen: Laat de wond met rust; het stopt als het blad uitloopt. Snoei voortaan in de nazomer of herfst.

Geel blad dat in de zomer valt

Meest waarschijnlijke oorzaak: Droogte.
Wat te doen: Geef jonge bomen diep water; gevestigde bomen herstellen meestal het jaar erna.

Afsterven boven in de kroon

Meest waarschijnlijke oorzaak: Droogtestress, ouderdom of honingzwam.
Wat te doen: Laat de boom controleren als het afsterven zich uitbreidt.

Kleverige aanslag onder de boom

Meest waarschijnlijke oorzaak: Honingdauw van bladluizen.
Wat te doen: Spoel het weg; het is onschadelijk voor de boom.

Een jonge boom die wiebelt in de wind

Meest waarschijnlijke oorzaak: Geen paal, of een losse band.
Wat te doen: Zet hem de eerste twee jaar laag vast aan een paal.

Ongedierte & ziektes

Bladluizen

Kenmerken: Kleverige honingdauw die in de zomer van het blad druipt, soms met zwarte roetdauw op alles wat eronder staat.
Behandeling: Behandelen is bij een boom niet uitvoerbaar en ook niet nodig; parkeer of zit niet direct eronder.

Minerende bladwespen

Kenmerken: Bruine, papierachtige vlekken in het blad in de zomer.
Behandeling: De schade is cosmetisch en de boom lijdt er niet onder.

Berkenroest

Kenmerken: Kleine oranje puistjes onder het blad in de nazomer, gevolgd door vroege bladval.
Behandeling: Hark afgevallen blad op en voer het af. Verdere behandeling is niet nodig.

Honingzwam

Kenmerken: Takken sterven af, het blad is schaars en er zitten witte schimmelvliezen onder de bast aan de voet.
Behandeling: Laat de boom controleren; een aangetaste boom moet meestal met wortels en al worden verwijderd.

FAQ

Wanneer kan ik een berk snoeien?

Tussen de nazomer en midden in de winter, als de boom volop in blad staat of volledig in rust is. Snoeiwonden uit de late winter en het voorjaar bloeden sap. Een berk heeft sowieso weinig snoei nodig, afgezien van het weghalen van dode, beschadigde of kruisende takken.

Hoe groot wordt een ruwe berk?

Tot ongeveer 25m hoog, met een smalle kroon in de jeugd die met de jaren breder wordt. Hij groeit snel, dus houd rekening met zijn uiteindelijke maat en plant hem ruim uit de buurt van gebouwen en leidingen.

Is een berk geschikt voor een kleine tuin?

De soort is te hoog voor een heel kleine tuin, maar door zijn lichte kroon kunnen gras en andere planten eronder groeien, zodat hij minder van een tuin vraagt dan de meeste bomen van zijn hoogte. Kies voor een kleine ruimte een treurvorm die laag blijft.

Waarom is de bast van mijn jonge berk bruin?

Jonge bomen hebben een roodbruine bast. Die wordt na een aantal jaren wit en begint af te bladderen, naarmate de stam dikker wordt.

Wat kan ik onder een berk planten?

Voorjaarsbollen, bosplanten en gras doen het allemaal goed in zijn gefilterde schaduw. Houd er rekening mee dat de wortels ondiep liggen en veel water opnemen, dus geef nieuwe planten eronder water tot ze zijn aangeslagen.

Waarom heeft het blad in de nazomer oranje stipjes aan de onderkant?

Dat is berkenroest, een schimmelziekte die zich toont als kleine oranje puistjes onder het blad en het vroeg doet vallen. Het ziet er erger uit dan het is en vraagt geen behandeling; hark het afgevallen blad op.

Dit vind je misschien ook leuk