Een net, rond gesnoeid kussen Buxus met kleine glanzende donkergroene blaadjes, in een zonnig tuinperk omzoomd met stenen

Buxus

Buxus sempervirens
Zorgniveau: Makkelijk

Buxus is de kleinbladige groenblijvende heester achter de meeste geschoren hagen, randen en topiary van Europa, gewaardeerd omdat hij het soort strakke, herhaalde snoei verdraagt dat bijna elke andere plant zou ruïneren. Aan zijn lot overgelaten vormt hij langzaam een dichte heester of kleine boom van meerdere meters, maar vrijwel alle tuinbuxus wordt door regelmatig knippen veel kleiner gehouden, tot bollen, kegels, lage hagen of parterrerandjes. Hij groeit zeer traag, en juist dat zorgt ervoor dat een geknipte vorm decennia stand houdt in plaats van telkens opnieuw te moeten worden gevormd.

Ik heb deze plant

Informatie

Variëteiten en verwante soorten
Buxus sempervirens 'Suffruticosa'Buxus sempervirens 'Elegantissima'Ilex crenata

Licht

Volle zon tot halfschaduw, zelfs volle schaduw. Weinig groenblijvers verdragen schaduw zo goed, al kleuren bonte vormen beter met wat zon.

Water

Geef nieuwe planten water gedurende hun eerste een à twee jaar. Geëtableerde buxus in volle grond is vrij droogtetolerant, al heeft een exemplaar in een pot in de zomer regelmatig water nodig.

Luchtvochtigheid

Buiten geen grote factor; luchtcirculatie door de heester telt veel zwaarder, want stilstaande, vochtige lucht bevordert buxustakziekte.

Grond

Verdraagt kalk, klei, leem en zand zolang het redelijk doorlatend is. Verzadigde grond in de winter is een van de weinige dingen die hij niet verdraagt.

Grootte

Wordt ongesnoeid langzaam 4,5-6m hoog. Door te knippen blijft hij veel kleiner.

Groeisnelheid

Langzaam

Winterhardheid

Winterhard tot ongeveer -20 °C. Bron: RHS

Giftig voor huisdieren

Giftig voor katten en honden bij inname.

Opeten kan braken en maagklachten veroorzaken.

Heeft je huisdier ervan gegeten? Neem contact op met je dierenarts.

Bron: ASPCA

Kenmerkende eigenschap

Buxustakziekte en de buxusmot hebben zich de afgelopen twintig jaar beide over Europa verspreid en maken buxus een veel risicovollere langetermijnkeuze dan vroeger. Goede luchtcirculatie, niet van bovenaf begieten, en nieuwe planten goed controleren voor aankoop verlagen het risico aanzienlijk, maar tuinen in getroffen gebieden planten voor nieuwe hagen steeds vaker Ilex crenata of andere lookalikes.

Verzorging per seizoen

Lente

De groei begint; vermijd een vroege strenge snoeibeurt die in zachte, vorstgevoelige scheuten zou snijden. Een algemene bemesting nu ondersteunt de groei van het komende seizoen.

Zomer

Belangrijkste snoeiseizoen, meestal rond midzomer zodra de voorjaarsgroei is afgehard. Let op vroege tekenen van takziekte of mot tijdens warme, vochtige periodes.

Herfst

Een optionele lichte opknapbeurt. Vermijd zwaar snoeien zo laat in het jaar, want zachte hergroei heeft weinig tijd om af te harden voor de vorst.

Winter

Volledig winterhard en groenblijvend door een Europese winter eenmaal geëtableerd. Zware, natte sneeuw kan een geknipte vorm openspreiden; voorzichtig afborstelen voorkomt afbrekende takken.

Kweek & onderhoud

Planten

Plant in goed doorlatende grond, niet dieper dan hij in de pot stond. Een paar centimeter mulch houdt de oppervlakkige wortels koel en vochtig.

Bemesten

Een bovenlaagje mest in het voorjaar, als de groei begint, is genoeg.

Snoeien

Knip rond midzomer, als de voorjaarsgroei is afgehard, en eventueel licht bij in de vroege herfst. Knip niet te vroeg in het voorjaar of laat in de zomer. Elk jaar de binnenkant uitdunnen laat licht en lucht toe.

Ongedierte & ziektes

Veelvoorkomende problemen

Bruine plekken, snelle bladval en kale takken

Meest waarschijnlijke oorzaak: Buxusschimmel (taksterfte), die zich verspreidt bij vochtig, windstil weer.
Wat te doen: Knip aangetaste delen weg en vernietig ze, ruim gevallen blad op en zorg voor lucht in de plant.

Aangevreten blad met spinsel in de struik

Meest waarschijnlijke oorzaak: De buxusmot.
Wat te doen: Controleer vanaf het late voorjaar regelmatig en verwijder de rupsen zodra u ze ziet.

Oranje of bronskleurig blad in de winter

Meest waarschijnlijke oorzaak: Uitdrogende wind en volle winterzon.
Wat te doen: Geef de plant beschutting en mulch de voet. Bronskleurig blad is niet dood.

Vergeling en afsterven op zware grond

Meest waarschijnlijke oorzaak: Natte grond in de winter.
Wat te doen: Verbeter de afwatering of verplaats de plant naar een beter doorlatende plek.

Uiteengevallen takken na sneeuw

Meest waarschijnlijke oorzaak: Het gewicht van zware, natte sneeuw.
Wat te doen: Veeg sneeuw weg voordat die zich ophoopt.

Ongedierte & ziektes

Buxusmot

Kenmerken: Fijn spinsel over het blad, groene rupsen met zwarte strepen en een zwarte kop, en blad dat tot op de nerven is kaalgevreten, meestal beginnend binnenin de heester.
Behandeling: Controleer planten regelmatig vanaf het late voorjaar en verwijder rupsen en spinsel met de hand waar praktisch mogelijk. Biologische sprays op basis van Bacillus thuringiensis werken goed tegen jonge rupsen als een aantasting vroeg wordt opgemerkt.

Buxustakziekte

Kenmerken: Bruine of oranje vlekken op het blad, zwarte strepen op de takken, en snel bladverlies dat kale, afstervende plekken achterlaat, het ergst bij warm, vochtig, windstil weer.
Behandeling: Snijd aangetaste groei weg en vernietig deze (niet composteren), ontsmet gereedschap tussen de snedes, en verbeter de luchtcirculatie door dichte groei uit te dunnen. Voorkom natmaken van het blad bij het water geven, want de schimmel verspreidt zich in vochtige, windstille omstandigheden.

Buxusbladvlo

Kenmerken: Bladeren aan de scheuttoppen lepelvormig als kleine kooltjes, met witte wasvlokjes in het voorjaar
Behandeling: De schade is vooral een schoonheidsfoutje. Bij het gewone knippen verdwijnen de aangetaste toppen.

FAQ

Mijn buxus heeft bruine, afstervende plekken blad en kale takken. Is dit takziekte of motschade?

Kijk goed voordat u iets behandelt. Buxustakziekte toont zich als bruine of oranje bladvlekken en zwarte strepen op de takken, met snel bladverlies en kale plekken die bijna van de ene op de andere dag verschijnen bij warm, vochtig weer. De buxusmot laat juist zichtbaar spinsel achter, groen-zwart gestreepte rupsen, en blad dat tot op de nerven is kaalgevreten, werkend van binnenuit de heester naar buiten. Beide vragen een andere aanpak, dus juiste herkenning telt hier zwaarder dan snelheid.

Hoe vaak moet een geschoren buxusvorm worden geknipt om netjes te blijven?

Eenmaal of tweemaal per jaar is meestal genoeg: een hoofdsnoeibeurt rond midzomer, zodra de belangrijkste voorjaarsgroei is afgehard, en eventueel een lichte opknapbeurt begin herfst. Te vroeg in het voorjaar knippen riskeert snijden in vorstgevoelige jonge groei, en knippen in volle zomerhitte kan de vers gesneden randen verbranden; timing telt hier dus meer dan frequentie voor een netjes resultaat.

Is buxus giftig voor katten en honden?

Ja, buxus is giftig voor katten en honden. Het eten van de bladeren geeft maag- en darmklachten. Ruim snoeiafval op.

Hoe snel groeit buxus?

Langzaam. Ongesnoeid kan hij uiteindelijk 4,5-6m worden, maar dat duurt vele jaren, en juist daarom is hij geschikt voor lage hagen en vormsnoei.

Kan buxus in de schaduw groeien?

Ja, hij groeit van volle zon tot volle schaduw. Weinig groenblijvers verdragen schaduw zo goed. Bonte vormen kleuren het best met meer licht.

Waarom wordt mijn buxus oranje in de winter?

Koude wind en winterzon drogen het blad uit en kleuren het brons. Geef de plant een beschutte plek en mulch de voet om dat te beperken.

Dit vind je misschien ook leuk